Прейдз на змист

Ендометриоза

Материял зоз Википедиї
Ендометриоза
Ендиметриоза знята у цеку лапароскопскей операциї
Класификация и вонкашнї ресурси
СпециялносцҐинеколоґия
MKB-10N80
MKB-9-CM617.0
OMIM131200
DiseasesDB4269
MedlinePlus000915
eMedicinemed/3419 ped/677 emerg/165
Patient UKEndometrioza
MeSHD004715

Ендометриоза то назва за стан хтори характеризує роснуце тканї ендометриюму (нукашнє пасмо плоднїци) звонка ендометриюму и миометриюму плоднїци.[1][2]  Наход ендометрия у миометрию вола ше аденомиоза (дакеди лат. endometriosis interna). Така „ектопична“ ендометрия ма исте значенє як и нормална ендометрия.

Нормални ендометриюм у плоднїци ше под час менструалного циклусу олупи и виходзи зоз цела. При ендометриози, ектопична ткань реаґує на гормонални пременки як и нормални ендометриюм. Так олупени клїтинки и крев углавним нє можу висц зоз цела и спричинюю рижни пременки як цо: нукашнє кирвавенє, запалєнє, боль, рубци або даяки други симптоми на органох хтори нє часц женскей полней системи (мочова система, система за претровйованє, нервова система).

Главни и найчастейши симптом ендометриози то карлїчни боль. Боль углавним зрозмирни преширеню хороти, гоч даєдни жени нє чувствую, або чувствую барз мали боль, без огляду на розширеносц и розвитосц хороти. Боль може буц и интензивни, гоч єст барз мало жирячиска ендометриози.[3] [3]  Symptoms of endometriosis-related pain may include: [4]

Други симптоми можу буц:

♦ Дисменорея, хтора може буц напредуюца

♦ Хронїчни боль (у долнєй часци хрибта и карлїци, або боль у бруху)

♦ Диспареуния

♦ Боляца перисталтика або боляце мокренє (дизурия)

Видео знїмок, толкованє цо то ендометриоза?)

♦ Вельки менструални кирвавеня (менораґия)

♦ Млосц и поврацанє

♦ Предменструалне або интерменструалне платкасте кирвавенє, ткв. „spotting"

♦ Нєплодносц (напр. ендометриоза може спричинїц обструкцию вайцоводу)

♦ Обструкция черева або обструкция у мочовей системи

Локализация и класификация

[ушориц | ушор жридло]

Ендометриоза ше найчастейше находзи у карлїчних структурох:

Ваєчнїки

Вайцоводи

♦ Заднї бок плоднїци и заднє углїбенє у перитонеуме (лат. Excavatio rectouterina Даґласов простор)

♦ Преднї бок плоднїци и преднє углїбенє у перитонеуме (лат. Excavatio vesicouterina)

♦ Плоднїцки лиґаменти – широки (лат. Ligamentum rotundum uteri) або округли (лат. Ligamentum latum uteri)

♦ Черева, окреме шлєпе черево

♦ Мочов мехир

♦ Ендометриоза ше може шириц до гарлочка плоднїци и вулви або на места хирурґийних пререзох у абдомену

♦ Барз ридко, плюца або други часци цела.

Ендометриоза ше класификує як минимална, блага, умерена або чежка (I-IV), после лапараскопского преценьованя числа и велькосци жирячискох, як и присутносци зроснуцох.[5]

Теориї о наставаню ендометриози

[ушориц | ушор жридло]

Теориї о наставаню ендометриози розвиваю ше у двох главних напрямох. Єден представя идею метаплазиї епицела одредзеного орґану, до епицела ендометриюму, а друга розпатра идею ендометриотского имплантанту, т.є. приход ендометрийних клїтинкох до одредзеного места имплантациї.

Компликациї

[ушориц | ушор жридло]
Ендометриозни лезиї маю и стромални клїтинки подобни ендометриюму (хтори нормално формирую потпорне ткиво) и епителни клїтинки, и повязани кревово судзинки и нерви.

Найчастейша компликация ендометриози то нєплодносц. Зависно од локализациї, ендометриоза може спричинїц адгезиї у черевох або мочовей системи, цо може направиц проблеми зоз преходносцу часцох системи. Ридко ендометриозу можеме найсц у централней нервовей системи, дзе може спричинїц велї розлични неуролоґийни симптоми, або у плюцох. У жарячискох ендометриози може присц до гиперплазиї (як и у ендометриюме – гиперплазия ендометриюму) або до розвою злоноровного (малиґного) тумору.

Лїченє ендометриози може буц зоз лїками, хирурґийно або комбиновано (предоперацийно медикаментно або постоперацийно медикаментно).

Литература

[ушориц | ушор жридло]
  • Словнїк медицинскей терминолоґиї, (сербско-латинско-руски), Дружтво за руски язик литературу и културу, Нови Сад 2006. рок
  • Markham SM, Carpenter SE, Rock JA. Extrapelvic endometriosis. Obstet Gynecol Clin North Am. Mar 1989;16(1):193-219.
  • Lobo RA. Endometriosis: etiology, pathology, diagnosis, management. In: Comprehensive Gynecology. Philadelphia, PA: Mosby; 5th ed:2007

Вонкашнї вязи

[ушориц | ушор жридло]

Референци

[ушориц | ушор жридло]
  1. „Endometriosis: Overview”. 24. 06. 2013. Приступљено 4. 03. 2015.
  2. Culley L, Law C, Hudson N, Denny E, Mitchell H, Baumgarten M, Raine-Fenning N (2013). . „The social and psychological impact of endometriosis on women's lives: A critical narrative review”. Human Reproduction Update. 19 (6): 625—639. PMID 23884896. doi:10.1093/humupd/dmt027.
  3. Stratton P, Berkley KJ (2011). . „Chronic pelvic pain and endometriosis: translational evidence of the relationship and implications”. Hum. Reprod. Update. 17 (3): 327—46 PMC 3072022. PMID 21106492 [https://sr.wikipedia.org/wiki/Digitalni_identifikator_objekta doi:10.1093/humupd/dmq050.
  4. Endometriosis;NIH Pub. No. 02-2413; September 2002
  5. Muzii L, Marana R, Caruana P, Mancuso S. The impact of preoperative gonadotrophin releasing hormone agonist treatment on laparoscopic excision of ovarian endometriotic cysts. Fertil Steril 1996;65:1235-7.