Ваґаш
Ваґаш (мн. ваґаши) (мадь. vag – охабяц шлїд, vagas - резанє; укр. диялект ваґаш) [1] то глїбше урезани шлїди у блаце на мегкей (босей) драги хтори наставали од колєсох парастского коча и под. Ваґаши ше могли створиц и по лукох и на горских пасовискох, у лєше дзе ше ишло на кочох по нарубане древо за огриву лєбо други домашнї потреби.
Ваґаши ше знали створиц по дильовох хотара хтори були нєровни после вельких дижджох на яр, влєце або поготов вєшенї. На яр и влєце после дижджох драги и дильови ше могли швидше опсхнуц (висушиц), та нє спричиньовали вельки ваґаши.
Вєшенї, кед були векши дижджи и жем намочена, влажна хтора ше нє сушела прето же вода нє одходзела на нїзшим теренє, на драги кед людзе на кочох зношовали єшеньски урожай кукурицу, кукуричанку, познєйше цвиклу, колєса зоз кочох направели вельки ваґаши. Тоти ваґаши знали буц дзекеди таки глїбоки же коч так залєзнул же го конї нє могли вицагнуц. До помоци приходзели людзе хтори наишли по дильове, лєбо ше мушело под колєса руцац кукуричанки же би конї даяк рушели и вицагли коч з блата. Часто пре вельку терху на кочу урожай ше мушело з коча зруцац.
- Знало ше случиц же ше людзом зламало колєсо у ваґашу.
- Западнул до ваґашу та зламал колєсо (Бачинци)[2]
Друге значенє слова
[ушориц | ушор жридло]- Слово ваґаши означує и традицийну японску лакотку-колач (десерт) зоз рискаши, направену так же би здогадала на форми плодох и елемнети зоз пророди.
Литература
[ушориц | ушор жридло]- Словнїк руского народного язика I, А – Н, Нови Сад 2017, б 109.
Вонкашнї вязи
[ушориц | ушор жридло]- Gordana Dragin, Iz ratarske i povrtarske terminologije Šajkaške. — SDZb, HHHVII,991, 623—708.
- Biljana Marić, Iz leksike Čeneja (rumunski Banat) (rukopis diplomskog rada).